Zo zorg je in het najaar dat je tuin in het voorjaar meteen kleur heeft

Oktober is de laatste kans. Wie nu nog bollen in de grond wil hebben voor een kleurrijk voorjaar, moet deze maand aan de slag. Wacht je tot november, dan is de grond vaak te koud en te nat om nog goed te werken. Tien minuten spitwerk nu scheelt een kale border in maart.

Waarom je voorjaarsbloeiers in het najaar plant

Voorjaarsbloeiers hebben kou nodig. Niet ondanks de winter, maar dankzij de winter. De bol gebruikt de koude periode in de grond om zich voor te bereiden op de bloei. Zonder die koudeperiode komt er weinig of niets uit de grond.

Hoe eerder je plant in het najaar, hoe meer tijd de bol heeft om wortels te vormen voor de vorst echt intreedt. Die wortels zijn de basis voor alles wat er in het voorjaar bovenkomt. Een bol die pas in december de grond in gaat, heeft die basis nauwelijks kunnen opbouwen. Het resultaat is zichtbaar: zwakkere stelen, minder bloemen, kortere bloei.

Plant in oktober en je geeft de bol precies wat hij nodig heeft.

Welke bollen gaan er nu de grond in

De meeste voorjaarsbloeiers zijn geschikt voor een oktoberbeplanting. Een overzicht van wat je nu kunt planten:

●      Tulpen: de meest geplante voorjaarsbol, plantdiepte 12 tot 15 centimeter, bloei april tot mei

●      Narcissen: robuust, minder gevoelig voor muizenschade dan tulpen, plantdiepte circa drie keer de bolhoogte, bloei maart tot april

●      Hyacinten: sterk geurend, plantdiepte 15 tot 20 centimeter, ook geschikt voor potten, bloei april

●      Krokussen: vroeg en compact, plantdiepte 8 centimeter, bloei februari tot maart

●      Anemonen: vroege bloeiers, plantdiepte 5 tot 8 centimeter, bloei maart tot april

●      Alliums: bloemen op lange stelen, plantdiepte 10 tot 15 centimeter, bloei mei tot juni

Combineer vroege en late bloeiers voor een border die van februari tot eind mei kleur houdt. Krokussen en anemonen starten het seizoen, tulpen en alliums sluiten het af.

Anemonen: kleur in maart en april

Anemonen zijn een slimme keuze voor wie vroeg in het seizoen iets wil zien bloeien. Ze steken al in maart door de grond, ruim voordat de tulpen er zijn. De bloemen zijn open en stervormig, met een donker hart, en komen in wit, rood, blauw en paars.

Er zijn twee soorten die je in de border kunt gebruiken. Anemone blanda is de meest compacte variant, geschikt voor de voorkant van een border of voor tussen andere vaste planten. Hij wordt niet hoger dan vijftien centimeter en verspreidt zich vanzelf over de jaren. Anemone coronaria is groter, met fellere kleuren en langere stelen. Dit is ook de soort die als snijbloem wordt gebruikt.

Combineer je liever, of wil je juist één kleur door de hele border doorzetten? Let dan bij het uitzoeken op soort en hoogte, want die twee bepalen samen hoe de border eruit komt te zien. Ga je anemonen kopen, kijk dan vooraf welke van de twee bij je border past.

Zo plant je anemonen: diepte, afstand, grondsoort

De knolletjes van anemonen zien er wat onregelmatig uit, klauwvormig en plat. Week ze de avond voor het planten een nacht in lauw water. Ze zwellen op en starten daarna sneller.

Plant de geweekte knolletjes op vijf tot acht centimeter diepte. Weet je niet welke kant naar boven moet? Leg ze gewoon op hun zij, de plant vindt zelf de weg omhoog.

Houd een onderlinge afstand aan van tien centimeter. Voor een volle border die direct indruk maakt, plant je minimaal vijftien knolletjes per vierkante meter. Minder dan tien per vierkante meter geeft een dun, mager resultaat.

Anemonen houden van losse, goed doorlatende grond. Zware kleigrond werkt niet goed: de knolletjes rotten snel bij te veel vocht. Meng zware grond met zand of potgrond voor je plant. Op een zonnige tot licht beschaduwde plek groeien ze het best.

De rest van je tuin winterklaar maken

Terwijl je toch bezig bent met de border, zijn er een paar andere klussen die je in oktober het beste meteen meepakt.

Vaste planten inkorten kan zodra het bovengrondse deel is afgestorven. Knip ze terug tot circa tien centimeter boven de grond. Laat stengels met zaadpluimen of decoratieve structuur staan als je die de winter door wilt laten staan voor vogels of uitstraling.

Mulchen is de moeite waard voor borders met gevoelige planten. Een laag van vijf tot tien centimeter compost of boomschors houdt de bodemtemperatuur stabieler en beschermt wortels bij strenge vorst.

Gereedschap schoonmaken en opbergen klinkt als een open deur, maar een spade of schop die vuil de schuur in gaat, roest sneller. Vijf minuten schoonmaken nu bespaart meer werk in het voorjaar.

Potten met bollen die gevoelig zijn voor vorst breng je naar een overdekte, vorstvrije plek. Potten bieden de bol weinig bescherming vergeleken met de volle grond.

Doe je dat allemaal deze maand, dan heb je in maart een tuin die klaar is om te beginnen. De bollen zitten er al in, de borders liggen er netjes bij en het gereedschap hangt schoon aan de haak. Wat overblijft is wachten op de eerste scheuten, en dat is het aangenaamste deel van het tuinseizoen.